งานบริการสารสนเทศ
ของศูนย์สนเทศและหอสมุด 

โดย สุวคนธ์  ศิริวงศ์วรวัฒน์ 
ผู้อำนวยการศูนย์สนเทศและหอสมุด

 1.  บริการของศูนย์สนเทศและหอสมุด 
     1.1   ให้บริการทรัพยากรสารสนเทศทุกประเภท เช่น หนังสือ เอกสาร วารสาร หนังสือพิมพ์ สื่อโสตทัศน์ ทั้งในรูปตัวพิมพ์และอิเล็กทรอนิกส์  สำหรับการสืบค้นและการยืมออกไปใช้
     1.2  บริการช่วยค้นคว้าและตอบคำถาม
     1.3  บริการตรวจสอบการยืมและการยืมต่อ (Renew) หนังสือและสื่อโสตทัศน์ทางออนไลน์
     1.4  บริการแจ้งเตือนการยืมสารสนเทศทางออนไลน์ (ผ่านจดหมายอิเล็กทรอนิกส์)
     1.5  บริการการสำรองหนังสือของอาจารย์ผู้สอนทางออนไลน์
     1.6  บริการ CD & VDO on Demand
     1.7  บริการการเสนอแนะรายการหนังสือ วารสาร ฐานข้อมูล สื่อโสตทัศน์ และอื่นๆ เพื่อการจัดหาเข้าห้องสมุด ทางออนไลน์
     1.8  บริการจองหนังสือและสื่อโสตทัศน์
     1.9  บริการคอมพิวเตอร์เพื่อการสืบค้นฐานข้อมูล ข้อมูลบนระบบเครือข่ายอินเทอร์เน็ต รวมการพิมพ์ (print) งานของนักศึกษา
     1.10  บริการซ่อมหนังสือ เข้าเล่มงานวิจัยและวิทยานิพนธ์ของอาจารย์และนักศึกษา
     1.11  บริการฐานข้อมูลออนไลน์ต่างๆ ทั้งบอกรับเป็นสมาชิกและพัฒนาเอง
     1.12  บริการ มุมหนังสือดี 100 เล่ม  หนังสือให้กำลังใจ  ตลาดนัดแลกเปลี่ยนหนังสือ  มุมตำราพี่ฝากน้อง  มุมหนังสือภาษาจีน  และหนังสือที่ได้รับรางวัลซีไรท์
     1.13  บริการจัดรายการภาพยนตร์ สารคดี/บันเทิง ประจำอาทิตย์ละ 1 ครั้ง
     1.14  บริการห้องประชุม เพื่อการเรียนการสอน การประชุม อบรม สัมมนาทางวิชาการ การจัดกิจกรรมเสริมการเรียนการสอนของนักศึกษา    

 

2.  ฐานข้อมูลออนไลน์ที่บอกรับเป็นสมาชิก  

          ซึ่งผู้ใช้บริการสามารถสืบค้นได้จาก website ของศูนย์สนเทศและหอสมุดที่ http://www.dpu.ac.th/laic  

      2.1  ABI/INFORM Complete (Jun. 2011 – May 2012)  

           ฐานข้อมูล ABI/INFORM™  ประกอบด้วย ABI/INFORM Global, ABI/INFORM Trade and Industry, ABI/INFORM Dateline and ABI/INFORM Archive ซึ่งมีวารสารที่มีเอกสารฉบับเต็มกว่า 3,000 ฉบับ ปริญญานิพนธ์ 25,000 เล่ม เอกสารรายงาน 14,000 ฉบับ หนังสือพิมพ์ที่มีชื่อเสียง เช่น The Wall Street Journal และ The Financial Times และรายงาน  และข้อมูลที่เน้นเฉพาะประเทศและเฉพาะอุตสาหกรรม ฐานข้อมูลจากต่างประเทศที่ครอบคลุมช่วยให้นักค้นคว้ามองเห็นภาพรวมองค์กรและ แนวโน้มธุรกิจทั่วโลกที่ครบถ้วนสมบูรณ์  

      2.2  ACM Digital Library (Nov. 2011 – Oct. 2012)    

          ฐานข้อมูลทางด้านคอมพิวเตอร์และเทคโนโลยีสารสนเทศ จากสิ่งพิมพ์ต่อเนื่อง จดหมายข่าว และเอกสารในการประชุมวิชาการ ที่จัดทำโดย ACM (Association for Computing Machinery) ซึ่งเนื้อหาเอกสารประกอบด้วยข้อมูลที่สำคัญ เช่น รายการบรรณานุกรม สาระสังเขป Article Reviews และบทความฉบับเต็มรูปแบบ (Full Text) ให้ข้อมูลตั้งแต่ปี 1985-ปัจจุบัน       2.3  Business Source Premier (BSP) (Oct. 2011 – Sep. 2012)  

           ฐานข้อมูลออนไลน์เพื่อการวิจัยทางธุรกิจ ครอบคลุมเนื้อหาทางด้านธุรกิจ การตลาด การบริหารจัดการ ระบบสารสนเทศเพื่อการจัดการ การบัญชี การเงิน และเศรษฐศาสตร์ ปีที่ให้บริการตั้งแต่ปี ค.ศ.1965-ปัจจุบัน โดยมีวารสารฉบับเต็มรูปแบบ (Full Text) จำนวน 2,120 รายชื่อ  

      2.4  Emerald (Jan. 2012 – Dec. 2012)  

           มีเนื้อหาที่ผู้ใช้บริการสามารถเข้าใช้ได้ 3 ฐานข้อมูล ดังนี้
          2.4.1  Emerald Management eJournals Plus ฐานข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ที่นำเสนอเนื้อหาจากวารสาร 273 ชื่อ ใน 24 สาขาวิชา ได้แก่ ทางด้านธุรกิจและการจัดการ ครอบคลุมสาขาต่างๆ อาทิ การตลาด บัญชี ภาษาศาสตร์ เศรษฐกิจ การศึกษา จริยธรรมและกฎหมายธุรกิจ อีกทั้งยังมีบทความใหม่ที่เพิ่มเข้ามาอย่างต่อเนื่องทุกปี
          2.4.2  Emerald eBook Collection ฐานข้อมูลหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ นำเสนอเนื้อหาเป็นรูปแบบ PDF File สามารถดาวน์โหลดได้ไม่จำกัด พร้อมกับรูปแบบใหม่ E-PUB (เฉพาะเล่มที่ออกใหม่) ให้ผู้ใช้สามารถนำตัว eBook ไปอ่านบนเครื่องมือสื่อสารได้สะดวกยิ่งขึ้น โดยการปรับตัวอักษรให้เข้ากับเครื่องอ่านนั้นๆ — Emerald eBook Collection แบ่งเป็น 2 Collection ได้แก่
                        – Emerald Business, Management and Economics eBook Series Collection
                        – Emerald Social Sciences eBook Series Collection
          2.4.3  Emerging Markets Case Studies Collection ฐานข้อมูลที่เป็น Case Study เหมาะสำหรับอาจารย์เพื่อทำการเตรียมการสอนหรือให้งานนักศึกษา เนื้อหาครอบคลุมสาขาต่างๆประมาณ 90 เคส (กรณีศึกษา) นอกจากนี้ยังมี Teaching Note สำหรับอาจารย์โดยเฉพาะ โดยต้องใช้พาสเวิร์ดในการล็อกอินเข้าเพื่อนำเอาข้อมูลคำถามและคำตอบของ Case Study นั้นๆ  

     2.5  Hospitality & Tourism Complete (Oct. 2011 – Sep. 2012)  

           ฐานข้อมูลออนไลน์ที่รวบรวมวารสารต่างประเทศทางด้านอุตสาหกรรมบริการ การท่องเที่ยวและโรงแรม มีข้อมูลย้อนหลังตั้งแต่ปี ค.ศ.1965-ปัจจุบัน มีเอกสารฉบับเต็มรูปแบบ (Full Text) มากกว่า 540 รายชื่อ ประกอบด้วยวารสาร รายงานบริษัทและประกาศ และหนังสือวารสารอิเล็กทรอนิกส์ เช่น Asia Pacific Journal of Tourism Research, Current Issues in Tourism, International Journal of Tourism Research etc.  

      2.6  iQNewsClip (Jul. 2011 – Jun. 2012)  

           บริการกฤตภาคข่าวออนไลน์ (Online News Clipping) ที่ตัดข่าวจากหนังสือพิมพ์ภายในประเทศ ทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษกว่า 30 ฉบับ ผ่านระบบคอมพิวเตอร์ออนไลน์ในรูปแบบที่คมชัดสะอาดตา สามารถเลือกดูได้ทั้งภาพสีและภาพขาว-ดำ ข่าวตัดทุกชิ้นจะได้รับการจัดเป็นหมวดหมู่ ให้คุณสามารถเลือกรับบริการเฉพาะหมวดข่าวที่สนใจ พร้อมฟังก์ชั่นในการสืบค้นแบบข้อความเต็ม (Full Text Search) เพื่อให้คุณค้นหาเฉพาะ ชิ้นข่าวที่ต้องการได้อย่างง่ายดายและรวดเร็ว อัพเดทข้อมูลทุกเช้า ตั้งแต่ 6.00 น.  

      2.7  Passport GMID (Jan. 2012 – Dec. 2012)  

          Passport GMID : Global Market Information Database เป็นฐานข้อมูลออนไลน์หลักของ Euromonitor International มีเนื้อหาครอบคลุมข้อมูลธุรกิจและการตลาดสำคัญๆ จากทั่วโลก จัดเรียงและจำแนกข้อมูลตามหมวดหมู่อุตสาหกรรม ประเทศ ภูมิภาค กลุ่มผู้บริโภค และชื่อบริษัทหรือแบรนด์สินค้า มีข้อมูลเชิงสถิติเปรียบเทียบกว่า 4 ล้านรายการ รายงานการตลาดมากกว่าหนึ่งหมื่นรายการ บทวิเคราะห์ทิศทางการตลาดในอนาคต ข้อคิดเห็นจากนักวิเคราะห์ และผู้เชี่ยวชาญในหลากหลายสาขาวิชาชีพ Passport GMID ได้รับรางวัล “Best Business Information Product” จาก The International Information Industry ด้วย  

      2.8  ProQuest Dissertations & Theses Full-Text (Nov. 2011 – Oct. 2012)  

            เป็นฐานข้อมูลออนไลน์ที่รวบรวมวิทยานิพนธ์ระดับปริญญาเอกและปริญญาโทของสถาบันการ ศึกษาที่ได้รับการรับรองจากประเทศสหรัฐอเมริกาและแคนาดา รวมทั้งสถาบันการศึกษาจากทวีปยุโรป ออสเตรเลีย เอเซีย และแอฟริกา มากกว่า 1,000 แห่ง ประกอบด้วยข้อมูลมากกว่า 2.4 ล้านรายการ ให้ตัวอย่าง 24 หน้าแรกของวิทยานิพนธ์ในชื่อเรื่องที่มีให้บริการ ทุกปีจะมีวิทยานิพนธ์ระดับปริญญาเอกและวิทยานิพนธ์ระดับปริญญาโทเพิ่มขึ้นประมาณ 70,000 รายชื่อ  

      2.9  ScienceDirect (Jan. – Dec. 2012)  

           ScienceDirect เป็นฐานข้อมูลฉบับเต็ม (Full Text) ด้านวิทยาศาสตร์ที่มีบทความวารสารและบทจากหนังสือ จากวารสารที่เป็น peer-reviewed journals มากกว่า 2,500 รายชื่อ และหนังสือมากกว่า 11,000 รายชื่อ ปัจจุบันมีบทความวารสารและบทในหนังสือมากกว่า 9.5 ล้านบทความ/บทในหนังสือ อัตราการเติบโตของบทความ/บทในหนังสือ  0.5 ล้านต่อปี Collections ที่ศูนย์สนเทศและหอสมุดบอกรับ คือ (1) Engineering (2) Computer Sciences (3) Energy (4) Social Sciences (5) Business, Management and Accounting (6) Health Sciences  

      2.10  Thai University eBook Net  

           ฐานข้อมูลหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ เป็นการอ่านหนังสือผ่านทางอินเทอร์เน็ตโดยศูนย์สนเทศและหอสมุดได้บอกรับ ebook ผ่านทางภาคีห้องสมุดจึงสามารถอ่านหนังสือ จากการรวมกลุ่มภาคีห้องสมุดได้ประมาณ 3,707 ebooks และสามารถเข้าอ่านหนังสือเพิ่มเติมได้จาก OCLC ซึ่งเป็นองค์กรไม่แสวงหากำไรของห้องสมุดสถาบันการศึกษา ในสหรัฐอเมริกาอีกประมาณ 3,461 เล่ม เช่น หนังสืออ้างอิง หนังสือวิชาการทุกสาขาวิชา วรรณคดี และนวนิยาย  

      2.11  Thai eBooks  

            ฐานข้อมูลที่ให้บริการหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ (eBook) ภาษาไทย เป็นการอ่านหนังสือภาษาไทยผ่านทางอินเทอร์เน็ต สามารถเข้าใช้งานผ่านห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์ของศูนย์สนเทศและหอสมุด มี 7 หมวดหนังสือ ได้แก่ การศึกษา ภาษาศาสตร์และวรรณคดี กีฬา ท่องเที่ยว สุขภาพและอาหาร ธุรกิจ เศรษฐศาสตร์และการจัดการ นวนิยาย อ่านเล่นและนิทาน ประวัติศาสตร์และอัตชีวประวัติ เทคโนโลยี วิศวกรรมอุตสาหกรรม จำนวนหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ทั้งหมดมี 24 รายชื่อ  

      2.12  WARC.com (World Advertising Research Center) (Mar. 2011 – Feb. 2012)  

           เป็นแหล่งข้อมูลด้านการสื่อสารการตลาด กลยุทธ์การตลาด การโฆษณา การวางแผนการใช้สื่อ วิธีการวิจัยตลาด รวมทั้งเอกสารการวิจัย สัมมนา ข่าวประจำวัน ข้อมูลด้านการสถิติ การคำนวณงบประมาณการใช้สื่อ และกรณีศึกษาอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง และมีแหล่งข้อมูลสนับสนุนมากกว่า 50 แหล่ง มีข้อมูลมากกว่า 22,000 ข้อมูล สืบค้นข้อมูลได้ง่าย สะดวก และรวดเร็ว และมีความทันสมัย ทั้งนี้มีข้อมูล ตั้งแต่ปี 1926 ถึงปัจจุบัน  

      2.13  Westlaw International “Academic package”  (Jul. 2011 – Jun. 2012)  

            ฐานข้อมูลออนไลน์ที่ให้บริการสารสนเทศทางด้านกฎหมายนานาชาติ โดยมีวารสารและสิ่งพิมพ์ต่อเนื่อง ด้านกฎหมายประมาณ 1,500 ชื่อเรื่อง ให้ข้อมูลเอกสารทางกฎหมายของประเทศสหรัฐอเมริกาอย่าง ครบถ้วน อีกทั้งครอบคลุมกลุ่มประเทศในเครือจักรภพบางประเทศ กลุ่มประเทศยุโรป และประเทศอื่นๆ ปีที่ให้บริการตั้งแต่ปี ค.ศ.1970-ปัจจุบัน ให้ข้อมูลเอกสารฉบับเต็มรูปแบบ (Full Text) ในรูปของ HTML  

      2.14  Matichon e-Library Package S (ห้องสมุดข่าวออนไลน์) (Jun. 2011 – May 2012)  

            ฐานข้อมูลกฤตภาคข่าวออนไลน์ โดยเป็นระบบบริการสืบค้นข่าว บทสัมภาษณ์ บทวิเคราะห์ บทวิจารณ์ บทความ รายงานต่างๆ หรือข้อเขียนอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับองค์กรภาครัฐและเอกชน รวมทั้งบุคคลสำคัญที่เกี่ยวข้องกับธุรกิจ ทุกประเภท ปีที่ให้บริการตั้งแต่ปี พ.ศ.2540-ปัจจุบัน ให้ข้อมูลบรรณานุกรมและเอกสารฉบับเต็มรูปแบบ (Full Text) ในรูปของภาพข่าว (Image)  

      2.15  มติชนสุดสัปดาห์ออนไลน์ (Jun. 2011 – May 2012)  

           เป็นวารสารออนไลน์ของมติชนสุดสัปดาห์ ให้ข้อมูลเอกสารฉบับเต็มรูปแบบ (Full Text) ในรูปของ HTML และ PDF File  

   

3.  วารสารอิเล็กทรอนิกส์ที่บอกรับเป็นสมาชิก   

      3.1  Annual Review of Applied Linguistics  

           Annual Review of Applied Linguistics reviews research in key areas in the broad field of applied linguistics. Each issue is thematic, covering the topic by means of critical summaries, overviews and bibliographic citations. Every fourth or fifth issue surveys applied linguistics broadly, offering timely essays on language learning and pedagogy, discourse analysis, teaching innovations, second language acquisition, computer-assisted instruction, language use in professional contexts, sociolinguistics, language policy, and language assessment, to name just a few of the areas reviewed. It provides over 500 new citations each year. The theme for Volume 26 (2006) is ‘Lingua franca languages’.  

      3.2  Applied Linguistics   

          Applied Linguistics publishes research into language with relevance to real-world problems. The journal is keen to help make connections between fields, theories, research methods, and scholarly discourses, and welcomes contributions which critically reflect on current practices in applied linguistic research. It promotes scholarly and scientific discussion of issues that unite or divide scholars in applied linguistics. It is less interested in the ad hoc solution of particular problems and more interested in the handling of problems in a principled way by reference to theoretical studies.  

      3.3  ELT Journal  

           ELT Journal is a quarterly publication for all those involved in the field of teaching English as a second or foreign language. The Journal links the everyday concerns of practitioners with insights gained from related academic disciplines such as applied linguistics, education, psychology, and sociology.  

      3.4  Journal of Food Process and Preservation  

            The Journal of Food Processing and Preservation presents readers with the latest research, knowledge, emerging technologies, and advances in food processing and preservation. Encompassing chemical, physical, quality, and engineering properties of food materials, JFPP provides a balance between fundamental chemistry and engineering principles and applicable food processing and preservation technologies.  

      3.5  Modern Language Journal  

           A refereed publication, The Modern Language Journal  is dedicated to promoting scholarly exchange among teachers and researchers of all modern foreign languages and English as a second language. MLJ publishes documented essays, quantitative and qualitative research studies, response articles, and editorials that challenge paradigms of language learning and teaching.  

      3.6  Studies in Second Language Acquisition  

           Studies in Second Language Acquisition is a refereed journal of international scope devoted to the scientific discussion of issues in second and foreign language acquisition of any language. Each volume contains four issues, one of which is generally devoted to a current topic in the field. The other three issues contain articles dealing with theoretical topics, some of which have broad pedagogical implications, and reports of quantitative and qualitative empirical research. Other rubrics include replication studies, State-of-the-Art articles, Notes and Discussion, review articles, book reviews, and book notices.  

      3.7  TESOL quarterly  

           3 publications for Teachers of English to Speakers of Other Languages (TESOL)
          3.7.1  TESOL Journal ISSN 1949-3533
          TESOL Journal (TJ) is a refereed, practitioner-oriented electronic journal based on current theory and research in the field of TESOL. TJ is a forum for second and foreign language educators at all levels to engage in the ways that research and theorizing can inform, shape, and ground teaching practices and perspectives. Articles enable an active and vibrant professional dialogue about research- and theory-based practices as well as practice-oriented theorizing and research.
          3.7.2  TESOL Journal ISSN 1056-7941
          TESOL Journal published from 1999 to 2003 in print format. These practical articles have a sound theoretical basis oriented primarily to language teachers and administrators in varied ESL and EFL workplaces, including pre-K-12, two- and four-year institutions of higher education, and adult education.
          3.7.3  TESOL Quarterly ISSN 0039-8322 , Online ISSN 1545-7249
          TESOL Quarterly (TQ), a refereed professional journal, fosters inquiry into English language teaching and learning by providing a forum for TESOL professionals to share their research findings and explore ideas and relationships in the field. TQ’s readership includes ESOL teacher educators, teacher learners, researchers, applied linguists, and ESOL teachers. First published in 1967, TQ encourages submission of previously unpublished articles on topics of significance to individuals concerned with English language teaching and learning and standard English as a second dialect.  

 

4.  โครงการ / กิจกรรมสำคัญของปีการศึกษา 2554

     4.1  โครงการพัฒนาโปรแกรมฐานข้อมูลเอกสารจดหมายเหตุ  

     4.2  โครงการรวบรวมบทคัดย่อผลงานวิจัยของคณาจารย์มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ (ระหว่าง พ.ศ. 2521-2554)  

     4.3  โครงการบริการห้องสมุดผ่านโทรศัพท์มือถือด้วย QR Code  

     4.4  โครงการปรับปรุงหน้า Homepage ของ LAIC  

     4.5  โครงการการแจ้งเตือนการยืมทรัพยากรสารสนเทศออนไลน์ผ่านจดหมายอิเล็กทรอนิกส์  

     4.6  การนำบทความวิชาการของอาจารย์ที่พิมพ์ในวารสารสุทธิปริทัศน์ เผยแพร่บนเครือข่าย ThaiLIS Digital Collection ของ สกอ. (นอกเหนือไปจากงานวิจัยและวิทยานิพนธ์)  

      4.7  โครงการพัฒนาฐานข้อมูลสารสนเทศ มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ (DPU Information Bank)  

   

     4.8  โครงการพัฒนาระบบการสืบค้น 3 ภาษา (ไทย-อังกฤษ-จีน)  

 

   

 

     4.9  โครงการพัฒนาฐานข้อมูลคำถาม-คำตอบ (Q & A)  

     

     4.10  การรวบรวมและเผยแพร่บทความวิชาการของท่านอธิการบดี และคณาจารย์ ของมหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์บนเครือข่ายอินเทอร์เน็ต ในรูปแบบ Full Text 

     4.11  โครงการรณรงค์ส่งเสริมการอ่าน จัดกิจกรรมต่างๆ ในงานสัปดาห์ห้องสมุด เช่น กิจกรรม “ส้มหล่น”  “เล่มโปรดของฉัน”  “คำคม SET”  “OX Set version 2” ฯลฯ  อบรมการใช้ห้องสมุด การสืบค้นฐานข้อมูลออนไลน์ต่างๆ เป็นต้น 

      4.12  โครงการวันรำลึกผู้ก่อตั้งมหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์  และวันสถาปนาและรำลึกผู้ก่อตั้งมหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ โดยจัดนิทรรศการ เรื่อง “เงินตราของประเทศไทย”  “สถาบันอุดมศึกษาเอกชน อดีต ปัจจุบัน อนาคต” และ “ภาพเก่าเล่าเรื่อง” ตามลำดับ   

 

 

          และโครงการอบรมการซ่อมและอนุรักษ์หนังสือในงานสัปดาห์ห้องสมุด

 

 

     4.14  โครงการพัฒนาศักยภาพบุคลากร มี การอบรมการเดินทองหนังสือและสิ่งพิมพ์   

            การอบรมความรู้เฉพาะทางด้านเทคโนโลยีห้องสมุด การศึกษาดูงานห้องสมุดภายนอก และหอจดหมายเหตุ/พิพิธภัณฑ์ ของธนาคารแห่งประเทศไทย รวมทั้งการฝึกอบรมการสืบค้นฐานข้อมูลออนไลน์ ให้แก่บุคลากรผู้ให้บริการ  

 

 

5.  สมาชิกศูนย์สนเทศและหอสมุด

           สมาชิกผู้ใช้บริการศูนย์สนเทศและหอสมุด มี 2 ประเภท คือ
     5.1  สมาชิกภายใน
     5.2  สมาชิกภายนอก 

          สมาชิกภายใน  ได้แก่  อาจารย์ประจำ อาจารย์พิเศษ พนักงาน บัณฑิตช่วยงาน และนักศึกษาปัจจุบันของมหาวิทยาลัย

          สมาชิกภายนอก  ได้แก่  บุคคลทั่วไปที่สนใจที่สนใจสมัครเป็นสมาชิก และมาใช้บริการ  มีสิทธิการยืมหนังสือและสื่อโสตทัศน์เทียบเท่านักศึกษาปริญญาตรีและใช้อินเทอร์เน็ตได้ 

           ปัจจุบันศูนย์สนเทศและหอสมุดมีสมาชิกบุคคลภายนอก 59 คน สมาชิกส่วนใหญ่เป็นผู้ที่พักอาศัยในจังหวัดนนทบุรี กรุงเทพมหานคร (เขตหลักสี่ ดอนเมือง บางซื่อ ดุสิต จตุจักร สายไหม)

          สมาชิกมาจากกลุ่มอาชีพหลากหลาย เป็นข้าราชการ ตำรวจ ทหาร พนักงานบริษัท ธนาคาร บริษัทประกันภัย อาชีพอิสระ ดังนี้ : องค์การโทรศัพท์แห่งประเทศไทย (มากอันดับ 1) การประปานครหลวง การไฟฟ้าฝ่ายผลิต การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค  ธนาคารกรุงเทพ ธนาคารกสิกรไทย บริษัท การบินไทย จำกัด บริษัท ไทยน้ำทิพย์ จำกัด  บริษัท เบทาโกร จำกัด บริษัท 3 เอ็ม ประเทศไทย จำกัด  กระทรวงสาธารณสุข  เรือนจำพิเศษกรุงเทพฯ สำนักงาน ป.ป.ช.  สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ โรงพยาบาลเปาโล เมโมเรียล ฯลฯ

          สำหรับบุคคลภายนอกที่ไม่ได้สมัครเป็นสมาชิก สามารถเข้าใช้ห้องสมุดได้ แต่ยืมหนังสือและสื่อโสตทัศน์ และใช้อินเทอร์เน็ตไม่ได้  ซึ่งบุคคลภายนอกที่มาใช้บริการศูนย์สนเทศและหอสมุด มีทั้งนักเรียนจากโรงเรียนต่างๆ นักศึกษาจากสถาบันการศึกษาต่างๆ ข้าราชการ พนักงาน ของรัฐวิสาหกิจและบริษัทเอกชนต่างๆ รวมทั้งประชาชนทั่วไป

          จากสถิติผู้เข้าใช้บริการที่เป็นบุคคลภายนอกในปีการศึกษา 2553 (มิถุนายน 2553 – พฤษภาคม 2554) มีจำนวน 21,223 คน 

 

6.  สถิติผู้เข้าใช้บริการศูนย์สนเทศและหอสมุด

 

 

เดือน/ปี	จำนวนผู้เข้าใช้บริการ  (คน)
	สมาชิก	บุคคลภายนอก	รวม
มิถุนายน  2553	50,959	2,188	53,147
กรกฎาคม  2553	61,219	2,166	63,385
สิงหาคม  2553	56,530	2,206	58,736
กันยายน  2553	75,891	2,600	78,491
ตุลาคม  2553	14,369	743	15,112
พฤศจิกายน  2553	38,115	1,702	39,817
ธันวาคม  2553	37,161	1,538	38,699
มกราคม  2554	32,229	1,709	33,938
กุมภาพันธ์  2554	48,586	2,270	50,856
มีนาคม  2554	8,456	939	9,395
เมษายน  2554	9,442	1,340	10,782
พฤษภาคม  2554	25,774	1,822	27,596
มิ.ย. 53 – พ.ค. 54	458,731	21,223	479,954
เฉลี่ยต่อเดือน	38,227	1,768	39,996

 

7.  สถิติการยืม – คืน หนังสือ  

 

 

เดือน/ปี	จำนวนผู้ใช้บริการยืม-คืนหนังสือ (คน)
	ป.ตรี	ป.โท	ป.เอก	บุคลากร	สมาชิกภายนอก	รวม
มิถุนายน  2553	5,561	5,024	208	3,283	394	14,470
กรกฎาคม  2553	10,325	5,866	263	3,073	535	20,062
สิงหาคม  2553	9,476	5,377	383	2,681	568	18,485
กันยายน  2553	11,924	5,131	403	2,862	578	20,898
ตุลาคม  2553	1,032	3,069	193	2,716	364	7,374
พฤศจิกายน  2553	7,309	5,104	291	2,501	464	15,669
ธันวาคม  2553	8,829	4,833	315	3,208	424	17,609
มกราคม  2554	12,943	4,926	282	2,537	544	21,232
กุมภาพันธ์  2554	7,760	4,201	168	2,665	383	15,177
มีนาคม  2554	628	2,238	141	2,526	0	5,533
เมษายน  2554	1,674	3,407	215	1,905	471	7,672
พฤษภาคม  2554	2,322	3,624	230	2,590	458	9,224
มิ.ย. 53 – พ.ค. 54	79,783	52,800	3,092	32,547	5,183	146,250
เฉลี่ยต่อเดือน	6,648	4.400	257	2,712	431	12,187

                           โดย ปรัชญา แก้วมาก  และ  รมย์  ธนูเทพ 

          การกู้สภาพและดูแลรักษาหนังสือที่ถูกผลกระทบจากน้ำท่วม หนังสือที่มีสภาพเปียกชื้นเส้นใยจะบวมตัว หมึกบางชนิดก็จะซึมและเกิดเชื้อราขึ้นเป็นอันตรายกับมนุษย์ การนำหนังสือออกจากห้องสมุดนำออกตาก 1-2 เดือนจนกว่าจะแห้ง มันจะทำลายตัวหนังสือมากขึ้นเป็นโอกาศทำให้เชื้อราเพิ่มขึ้น และการนำหนังสือใส่เตาอบแล้วใช้ความร้อนให้น้ำระเหยออกไปกระดาษนั้นจะกรอบและจะทำให้กระดาษติดกัน  ดังนั้นใช้วิธีทำให้แห้ง ด้วยเทคโนโลยี FREEZE DRYING การทำงานของเครื่องนี้คือ โดยใช้ความเย็นโดยฉับพลันที่ -20 องศาจะทำให้น้ำแข็งตัวและกลายเป็นแก๊ส

          ก่อนนำหนังสือเข้าเครื่อง  ต้องดำเนินการดังนี้
          1. ต้องจัดแบ่งประเภทหนังสือลำดับความสำคัญ
          2. ทำความสะอาดสิ่งที่ปนมากับน้ำ ด้วยฟองน้ำ, แปรง
          3. ใช้แผ่นพลาสติกคั่นหน้าแต่ละหน้า
          4. แยกหนังสือที่ชำรุดจากการจมน้ำตามสภาพที่เสียหายน้อย/มาก
          5. ใช้ผ้าห่อหุ้มก่อนเพื่อรักษารูปทรงหนังสือและวางไม่ติดกันมาก

          เชื้อราที่โตเร็วใช้วิธี FREEZE DRYING นี้จะทำให้หยุดการเติบโตได้ และใช้รังสีแกรมม่ากำจัดเชื้อรา การทำความสะอาดชั้นหนังสือชั้นไม้ควรเปลี่ยนใหม่เลย ถ้าเป็นชั้นเหล็กใช้น้ำยาฆ่าเชื้อเช็ด หรือใช้แอลกอฮอล์ 95% เช็ด บริเวณห้องควรมีเครื่องดูดอากาศและอากาศถ่ายเท สภาพแวดล้อมผนังต้องทำความสะอาดด้วย ไม่ควรใช้น้ำส้มสายชู และทาสีป้องกันเชื้อรา เครื่องนี้ไม่สามารถแก้ไขความเสียหายที่เกิดขึ้นได้เพียงแต่ทำให้แห้งได้เท่านั้น

หมายเหตุ:- จากการเข้าร่วมการอบรมปฏิบัติการในโครงการ “กู้หนังสือจมน้ำ” เมื่อวันที่ 9 ธันวาคม 2554 เวลา 13.00-17.00 น. ณ ห้องประชุม 501 หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร โดยผู้เชี่ยวชาญจากประเทศเยอรมัน Mr. Oliver Messerschmidt (Commercial Director) Dr. Manfred Anders (Managing Director)  Mrs. Jana Moczarski (Chief Conservator)  ผู้เข้าร่วมสัมมนา นายปรัชญา  แก้วมาก และนายรมย์  ธนูเทพ 

เครื่อง FREEZE DRYING

 

 ผ้าพันห่อหุ้มหนังสือ

QR Code คือ อะไร

     QR Code คือ รหัสสองมิติ (two-dimensional code) ที่สามารถบันทึกข้อมูล เช่น ตัวหนังสือ ตัวเลข ภาพต่างๆ ได้  โดยรหัสถูกจัดไว้ในรูปแบบสี่เหลี่ยมจัตุรัส

 

     QR Code สามารถอ่านข้อมูลได้รวดเร็วกว่าและใช้งานง่ายกว่ารหัสแท่ง (Bar Code) ที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน  การเก็บข้อมูลก็สามารถเก็บข้อมูลได้มากกว่า bar code ในขณะที่ bar code (one-dimensional bar code)  สามารถเก็บข้อมูลได้ประมาณ 20 อักขระ  QR Code สามารถเก็บข้อมูลตัวเลข ตัวอักษร (ในรูป ASCII) 2,953 binary bytes, เก็บอักขระ Kanji ได้สูงสุด 1,817 อักขระ

     รหัสแท่ง (bar code)  โดยมากใช้ในวงจำกัดของงาน logistics สำหรับการคำนวณ การสำรวจสินค้า เป็นต้น แต่ QR Code นำมาใช้ในวงกว้าง นำมาใช้ในการสื่อสารข้อมูล การตลาด การประชาสัมพันธ์ และการทำธุรกิจ นามบัตร (card making)

     บริษัท Denso Wave ของญี่ปุ่น ได้ประดิษฐ์ QR Code ขึ้นมาใช้ใน ปี ค.ศ. 1994  และได้ขึ้นทะเบียนลิขสิทธิ์ชื่อ QR Code และเป็นรหัสมาตรฐานสากลของ ISO ในปี ค.ศ. 2000  เปิดให้ใช้ทั้งประเทศญี่ปุ่นและทั่วโลก และมีการนำมาใช้ในวงการต่างๆ เช่น วารสารธุรกิจ ขายสินค้า หรือขนส่ง  เพื่อการโฆษณา ประชาสัมพันธ์ และการสื่อสารในระบบออนไลน์

     ศูนย์สนเทศและหอสมุดเห็นความสำคัญของรหัส 2 มิติ หรือ QR Code นี้ จึงนำมาบันทึก URL ของบริการต่างๆ ของศูนย์สนเทศและหอสมุดทั้ง 11 บริการ เพื่อให้ผู้ใช้บริการ คือ อาจารย์ นักศึกษา บุคลากร และสมาชิกภายนอก สามารถเข้าใช้บริการได้ถึงแม้ไม่ได้อยู่หน้าคอมพิวเตอร์ แต่เข้าใช้บริการโดยผ่านโทรศัพท์มือถือ สแกน QR Code ซึ่งเก็บข้อมูล URL ทั้ง 11 บริการ เก็บไว้บนโทรศัพท์มือถือและเลือกใช้บริการโดยคลิก QR Code ที่ต้องการก็จะเชื่อมไปยังหน้าโฮมเพจของบริการนั้นๆ 

     โทรศัพท์มือถือที่จะนำมาใช้นี้ ต้องมีคุณสมบัติ ดังนี้
     1.  มีกล้องถ่ายรูปได้
     2.  มีโปรแกรมอ่าน QR Code (โปรแกรมอ่านรหัส QR สามารถโหลดมาติดตั้งได้ฟรี เช่น The Kaywa Reader, QuickMark)
     3.  ใช้อินเทอร์เน็ต
     4.  โทรศัพท์จะต้องมีระบบปฏิบัติการ Window mobile หรือ symbian version 6 ขึ้นไป หรือระบบ Java  แต่ถ้าเป็นโทรศัพท์รุ่นใหม่ เช่น IPhone  สามารถใช้ได้เลย

 

 

      QR Code ทั้ง 11 บริการของศูนย์สนเทศและหอสมุด มีดังนี้

 

		http://laic.dpu.ac.th/
		http://www.dpu.ac.th/laic/page. php?id=7085
		http://www.dpu.ac.th/laic/page. php?id=6509
		http://www.dpu.ac.th/laic/page. php?id=5750
		http://www.dpu.ac.th/laic/page. php?id=5752
		http://www.dpu.ac.th/laic/page. php?id=5753
		http://www.dpu.ac.th/laic/page. php?id=6487
		http://www.dpu.ac.th/laic/page. php?id=6488
		http://192.168.61.6/reserve/tb_ reserve_dataadd.php
		http://library.dpu.ac.th/request
		http://www.dpu.ac.th/laic/gallery. php

 

 

     เว็บไซต์ที่ใช้ทำ QR Code  คือ  http://qrcode.kaywa.com/

     ซึ่งนอกจากทำ QR Code ได้แล้ว ใน Web นี้ ยังสามารถดาวโหลดโปรแกรมอ่าน QR Code ได้ด้วย

  

บรรณานุกรม 

Kaywa qr-code.  (2011).  Retrieved August 18, 2011, from 
     http://qrcode.kaywa.com/

Qrforest never seen before design QRCode Service.  (2011).  Retrieved
     August 10, 2011, from http://qrforest.com/guide

QR Code – เพียงถ่ายภาพด้วยมือถือก็เข้าเน็ตได้แล้ว.  (2554).  สืบค้นเมื่อ 17
     สิงหาคม 2554, จาก  http://beta.i3.in.th/content/view/313

University of Bath, Library Web Team.  (2011).  The Library.  Retrieved
     June 22, 2011, from  http://www.bath.ac.uk/library/services/
     qrcode.html

สุภาพร  วิมุกตานนท์ และอุทิตย์  พิมพา.  (2554).  QR Code. (เอกสารถ่ายสำเนา).

1.  การใช้ Online Database ในมุมมองของภาคเอกชน 

     1.1  การร่วมกันบอกรับฐานข้อมูลออนไลน์ในรูปของภาคีหรือ Consortium เช่น การบอกรับฐานข้อมูลออนไลน์ Synergy
     1.2  การช่วยเหลือกันในรูปของ Inter-Library Loan
     1.3  การให้ความรู้เกี่ยวกับฐานข้อมูลออนไลน์แก่กันและกัน ในเครือข่ายความร่วมมือของห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาเอกชน

2.  แนวทางการบอกรับในลักษณะของ National Site License

     2.1  การบอกรับฐานข้อมูลออนไลน์ในลักษณะของ National Site License มีประโยชน์ต่อการพัฒนากำลังคนของประเทศมาก  เพราะผู้ใช้บริการฐานข้อมูลออนไลน์ในสถาบันการศึกษาต่างๆ มีโอกาสเข้าถึงฐานข้อมูลทั่วถึงและเท่าเทียมกัน  การบอกรับฐานข้อมูล อาจคัดเลือกเฉพาะฐานข้อมูลที่สำคัญและเหมาะสมสำหรับคนส่วนใหญ่
     2.2  สำหรับการบอกรับฐานข้อมูลออนไลน์ในลักษณะของสัญญาอนุญาตระดับชาติ (National Site License)  นั้น ในประเทศไทยยังไม่มี  ที่มีอยู่เป็นการบอกรับฐานข้อมูลออนไลน์เฉพาะบางฐานข้อมูลและเฉพาะกลุ่มห้องสมุดยังไม่ได้เป็นระดับประเทศ
     2.3  ตัวอย่างการบอกรับฐานข้อมูลในลักษณะสัญญาอนุญาตระดับชาติ  (National Site License) ของประเทศเกาหลี คือ Korea Electronic Site License Initiative หรือ KESLI

Korea Electronic Site License Initiative (KESLI)

1.  ความเป็นมาและวัตถุประสงค์
     เพื่อสงวนรักษาวารสารอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งมีลิขสิทธิ์ของสำนักพิมพ์ในเกาหลี ให้สามารถใช้ข้อมูลจากวารสารได้ในระยะยาวนาน  ดังนั้น The National Digital Science Library จึงได้ก่อตั้ง KESLI ขึ้น โดยมีจุดมุ่งหมาย 2 ประการ คือ
     1)  ช่วยในการเข้าถึงเนื้อหาวิชาการในวารสาร โดยป้องกันไม่ให้มีขึดจำกัดในการเข้าถึงเนื้อหาของข้อมูลวิชาการเหล่านั้น โดยเฉพาะวารสารที่มีลิขสิทธิ์
     2)  สงวนรักษาข้อมูลเนื้อหาในรูปดิจิทัลของวารสารอิเล็กทรอนิกส์ให้อยู่ได้ระยะยาวนาน

2.  การเริ่มดำเนินงาน
     2.1  The National Digital Science Library (NDSL) ได้ก่อตั้ง KESLI ขึ้นในปี ค.ศ. 1999
     2.2  ตุลาคม 1999 ประชุม KESLI โดยมีบรรณารักษ์จากห้องสมุดต่างๆ และตัวแทนจากสำนักพิมพ์ต่างๆ
     2.3  พฤศจิกายน 1999 Korea Advanced Institute of Science and Technology (KAIST) ได้มอบให้ บริษัท Swets เป็นตัวแทน เพื่อดำเนินการเจรจาเรื่องลิขสิทธิ์กับสำนักพิมพ์ต่างๆ
     2.4  ธันวาคม 1999  ระบบ KESLI  ประกาศลงนามสัญญากับ American Chemical Society, Blackwell Science และ Kluwer Academic และด้วยความช่วยเหลือของ Swets  มีการลงนามสัญญากับบริษัท Elsevier Science ซึ่งเป็นสำนักพิมพ์ที่มีวารสารวิชาการมากที่สุด
     2.5  เปิดให้บริการ วันที่ 16 พฤษภาคม 2001

3.  การบริหารจัดการ

   

4.  เกณฑ์การคัดเลือกสำนักพิมพ์ กำหนดโดย NDAC (National Database Archieve Center)
     4.1  ราคา
     4.2  ค่าบำรุงรักษา
     4.3  การใช้วารสาร
     4.4  คุณภาพของวารสาร (SCI Impact factor)
     4.5  จำนวนวารสาร  (ที่จัดพิมพ์โดยสำนักพิมพ์นั้นๆ)

5.  กลุ่มความร่วมมือย่อยตามสำนักพิมพ์ (Sub-consortia by publishers)
     KESLI สร้าง sub-consortia กับสำนักพิมพ์ต่างๆ และให้สมาชิกห้องสมุดต่างๆ สมัครเป็นสมาชิกของกลุ่มย่อยตามความต้องการของสถาบันนั้นๆ เช่น
     KESLI – Blackwell sub-consortia
     KESLI – Springer sub-consortia 
     KESLI – American Chemical Society sub-consortia 
     KESLI – Kluwer Academic sub-consortia 
     KESLI – Elsevier Science sub-consortia 
     จำนวนกลุ่มย่อยเพิ่มขึ้นมาก จาก 6 แห่ง (หรือ 6 สำนักพิมพ์) ในปี ค.ศ. 2000  เป็น 89 sub-consortia ในปี ค.ศ. 2006

6.  รูปแบบของราคา (Pricing Models)
     6.1  กลุ่ม A : การกำหนดราคาของวารสารอิเล็กทรอนิกส์ตามจำนวนนักศึกษาที่ลงทะเบียนเรียนเต็มเวลา (FTE)
     6.2  กลุ่ม B : ราคาเปลี่ยนแปลงได้ขึ้นอยู่กับจำนวนของห้องสมุดที่ร่วมกันจัดซื้อ
     6.3  กลุ่ม C : ราคาเป็นยอดรวม (lum sum) ขึ้นอยู่กับรูปแบบของความร่วมมือ
     6.4  กลุ่ม D : ราคาเดียวตลอดไม่ว่าจะเป็น A, B, หรือ C หรืออื่นๆ  เรียกว่า Flat fee

7.  รูปแบบของระบบ KESLI

 

8.  ระบบบริการ (Service features) 
     ระบบบริการที่ใช้เป็นระบบที่มีรูปแบบ one-stop comprehensive gateway solution โดยมี features ต่างๆ ดังนี้
     8.1  เป็น web-based ทั้งหมด ระบบไม่ซับซ้อน ใช้ง่าย การบำรุงรักษาทำง่าย
     8.2  เป็น one-stop gateway ให้ผู้ใช้เข้าถึงข้อมูลฉบับเต็ม (full text)
     8.3  การดำเนินงานทุกอย่างใช้ระบบอัตโนมัติ พยายามให้ใช้ระบบ Manual น้อยที่สุด
     8.4  เป็นผลงานชิ้นแรกของกลุ่มงานระบบสารสนเทศทางบรรณานุกรมของเกาหลี ที่มีการแก้ปัญหาอิเล็กทรอนิกส์เชิงพาณิชย์ (e-commerce solution)
     8.5  ระบบบริการอนุญาตให้ผู้ใช้ซื้อบทความอิเล็กทรอนิกส์หรือบทความฉบับพิมพ์ทางอินเทอร์เน็ต และระบบจะรักษาการปฏิบัติงานอย่างคงที่ โดยมีอุปกรณ์กลาง (middleware) ซึ่งทำให้การปฏิบัติงานคงที่สม่ำเสมอไม่ว่าจะมีผู้เข้าใช้ระบบมากแค่ไหน

 

ที่มา:    “E-journals in Korea: The electronic site licence initiative,”
           by K. S. Chae, J. S. Park, and H. N. Choi, 2006, The Electronic
          Library, 24(3), pp. 322-334.  สืบค้นจาก www.emeraldinsight.com
           /0264-0473.htm

9.  ฐานข้อมูล e-Gate
     ส่วนสำคัญหลักของระบบบริการ คือ e-Gate database ซึ่งรวบรวมข้อมูลเบื้องต้นที่จำเป็นสำหรับระบบ one-stop gateway comprehensive services ที่จะนำผู้ใช้ไปยังข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ที่สำคัญ ซึ่งในฐานข้อมูล e-Gate จะมีข้อมูลดังนี้ (จากการสำรวจข้อมูล 30 มิถุนายน 2005)
     9.1 รายการบรรณานุกรมของบทความ                                 28,773,340 
     9.2 รายการบรรณานุกรมของวารสาร                                       217,974 
     9.3 licence data ต่อวารสารอิเล็กทรอนิกส์แต่ละชื่อเรื่อง          14,420,882
     9.4 ข้อมูล เล่มที่/ฉบับที่ ของวารสาร                                   4,821,577
     9.5 ข้อมูลของสมาชิก KESLI                                         14,915,278
             จาก 360 members; เช่น e-full text links:             14,177,236
             ของวารสารอิเล็กทรอนิกส์                                             26,365 
     9.6 เนื้อหาใน e-Gate database มีดังนี้ 
            1) วิทยาศาสตร์ประยุกต์                                                   41 %
            2) สังคมศาสตร์                                                            28 %  
           3) ธรรมชาติวิทยา                                                          17 % 
           4) มนุษยศาสตร์                                                            14 %

10.  ห้องสมุดที่ร่วมโครงการ (Participating Libraries)
     จากปี ค.ศ. 1999 มีห้องสมุดอุดมศึกษา ห้องสมุดวิจัย ห้องสมุดแพทย์ ห้องสมุดประชาชน ฯลฯ  จำนวน 70 แห่ง เข้าร่วมโครงการ
     ถึงปี ค.ศ. 2010 (มีนาคม)  มีห้องสมุดร่วมในโครงการ ดังนี้
            ห้องสมุดอุดมศึกษา                 174   แห่ง
            ห้องสมุดวิจัย                          67   แห่ง
            ห้องสมุดบริษัท                        56   แห่ง
            ห้องสมุดแพทย์                        31   แห่ง
            ห้องสมุดประชาชน                    27   แห่ง
            รวม                                  355   แห่ง

11.  ผู้ใช้บริการ
     จากการเก็บข้อมูลเดือนมิถุนายน 2005  ผู้ใช้บริการส่วนใหญ่เป็นนักศึกษา
     11.1 ปริญญาเอก                                 13 %    (9,138  คน)
     11.2 ปริญญาโท                                  28 %    (19,514  คน)
     11.3 ปริญญาตรี                                  21 %    (14,449  คน)
     11.4 นักวิจัย                                      17 %    (11,399  คน)
     11.5 ศาสตราจารย์                               13 %    (9,092  คน)
     11.6 บรรณารักษ์                                   2 %    (1,324  คน)
     11.7 อื่นๆ                                           6 %    (3,897  คน)

12.  สถิติการใช้
     สถิติจากเดือนมกราคม – มิถุนายน 2005  ผู้ใช้ดาวโหลดข้อมูลบทความผ่านระบบ 491,454 บทความ  และการดาวโหลดเพิ่มขึ้นอย่างคงที่ประมาณ 20 % ต่อเดือน

13.  แผนในอนาคตของ KESLI
     KESLI มีความสำคัญต่อชุมชนนักวิชาการของเกาหลีมาก เพราะสามารถเข้าถึงบทความวิชาการอิเล็กทรอนิกส์ทั่วโลกได้ โดยผ่าน National Site License แต่อย่างไรก็ตาม consortium KESLI e-journal อาจจะไม่ได้ต่ออายุการเป็นสมาชิกก็ได้ โอกาสที่จะได้ใช้บทความดังกล่าวก็อาจจะไม่ได้ใช้ เพราะ KESLI ไม่ได้เป็นเจ้าของเนื้อหาเพียงแต่ได้รับสัญญาอนุญาตจากสำนักพิมพ์ซึ่งเป็นเจ้าของลิขสิทธิ์ ดังนั้นแผนที่จะต้องดำเนินการต่อไปคือ
     13.1  จะต้องมีที่สำรองเก็บข้อมูลกรณีเกิดอุบัติเหตุ
     13.2  มีแผนสำรองระยะยาวสำหรับเก็บจดหมายเหตุในรูปแบบต่างๆ ของดิจิทัล
     13.3  ให้ผู้ใช้ในประเทศเข้าถึงข้อมูลได้ทุกสถานที่และทุกเวลา (any place and anytime access)
     13.4  เพิ่มคุณค่าให้แก่การบริการ (value-added service)
     13.5  การเจรจาต่อรองกับสำนักพิมพ์ มีความสำคัญต่อการให้บริการบทความฉบับเต็มผ่านระบบออนไลน์จึงต้องดำเนินการต่อไป
     13.6  การทำแผนงบประมาณและแผนกำลังคนสำหรับดำเนินงานเชิงรุกของ KESLI
     13.7  ระบบมีความจำเป็นต้องพัฒนา Wireless digital library (WDL)  เพื่อรองรับความก้าวหน้าของเทคโนโลยีการสื่อสารโดยเฉพาะ การให้บริการของห้องสมุดผ่านโทรศัพท์มือถือ  บริษัทโทรศัพท์มือถือบริษัทหนึ่งในเกาหลีจะช่วยดำเนินการพัฒนาเรื่องนี้ให้เป็นจริง  ในอนาคตโทรศัพท์มือถือจะถูกนำมาใช้สำหรับการให้บริการของห้องสมุด ใช้สำหรับบันทึกข้อมูล ID นักศึกษาเข้าห้องสมุด  การยืม-คืนหนังสือ  การสำรองหนังสือ  การยืมต่อหนังสือ  การสำรองที่นั่งในห้องสมุด โดยการใช้เทคโนโลยี 3D barcode

 *************************

 บรรณานุกรม

Chae, K. S., Park, J. S., & Choi, H. N.  (2006).  E-journals in Korea:
     The electronic site licence initiative.  The Electronic Library,
     24(3), 322-334.  Retrieved from http://www.emeraldinsight.
     com/0264-0473.htm

Choi, H. N.  (2002).  The electronic site licence initiative in Korea
     (KESLI) (Takagi, K., Trans.).  Journal of Information Processing
     and Management, 44(11), 779-789.  Retrieved from http://
     sciencelinks.jp/j-east/article/200204/000020020402
     A0147847.php

Choi, H. N., & Park, E. G.  (2007).  Preserving perpetual access to
     electronic journals: A Korean consortial approach.  Available
     online 12 April 2007.

International coalition of library consortia Korean electronic site
     license initiative KESLI.  (2010).  Retrieved from http://
     www.kesli.or.kr

Park, E. G., & Choi, H. N.  (2006).  At the sharp end Korean electronic
     site license initiative: Archiving of electronic journals. 
     Online Information Review, 30(6), 731-736.  Retrieved from
     http://www.emeraldinsight.com/1468-4527.htm

รังสิมา  เพชรเม็ดใหญ่.  (2554).  ภาคีห้องสมุดเพื่อการบริหารจัดการ National site license. 
     สืบค้น จาก http://www.stks.or.th/th/bibliometrics/11-bibliometrics/
     331–national-site-license.html

สรุปสำระสำคัญจากการเข้าร่วมฟัง

การเสวนาเรื่อง “หอจดหมายเหตุและพิพิธภัณฑ์มหาวิทยาลัยคนรุ่นใหม่”

นายรมย์  ธนูเทพ

นายชัยวุฒิ  บุตตัสสะ

            มหาวิทยาลัยมหิดลจัดตั้งหน่วยงาน “หอจดหมายเหตุและพิพิธภัณฑ์มหาวิทยาลัยมหิดล” จัดสร้างหอพระราชประวัติสมเด็จพระบรมราชชนก หอเกียรติยศแห่งมหาวิทยาลัยมหิดล ณ ศูนย์การเรียนรู้มหิดล รวมถึงห้องจดหมายเหตุแผนที่และผังแม่บท ณ อาคารศาลายา  กองกายภาพและสิ่งแวดล้อม เพื่อเป็นศูนย์กลางการประสานงานข้อมูลระหว่างทุกส่วนงานที่ดำเนินการด้านจดหมายเหตุและพิพิธภัณฑ์ของมหาวิทยาลัยมหิดล ฟังการเสวนาเรื่อง “หอจดหมายเหตุและพิพิธภัณฑ์มหาวิทยาลัยกับคนรุ่นใหม่” โดยมีรายละเอียดดังนี้

          ดร.อนุชาติ พวงสำลี   ประธานคณะกรรมการอำนวยการหอจดหมายเหตุและพิพิธภัณฑ์ มหาวิทยาลัยมหิดล   กล่าวถึงประวัติการก่อสร้างมหาวิทยาลัย จากการศึกษาแนวคิดและประวัติพระราชบิดาโดยละเอียด จึงนำจดหมายเหตุและพิพิธภัณฑ์รวมกันเนื่องจากเป็นการทำงานแบบผสมผสาน และการทำงานต้องไม่ซ้ำซ้อน เชื่อมกันเป็นเครือข่าย การเปลี่ยนแปลงของมหิดล ตอบโจทย์นักศึกษาในศตวรรษหน้าเพื่อสิ่งแวดล้อม เพื่อหล่อหลอมคนรุ่นใหม่ จึงจัดสภาพแวดล้อมให้ปลอดภัย ทั้งกลางวัน กลางคืน  และได้ก่อสร้าง “ศูนย์การเรียนรู้มหิดล” ขึ้นในปัจจุบัน

          อาจารย์เอนก นาวิกมูล  ผู้ก่อตั้งบ้านพิพิธภัณฑ์  พูดในฐานะชาวบ้านธรรมดาที่อยากเห็นอะไรในจดหมายเหตุ จากประสบการณ์พบว่า หนังสืออนุสรณ์งานศพและสมุดภาพ เป็นแหล่งข้อมูลแหล่งค้นคว้าที่สำคัญ เพราะสามารถทราบถึงประวัติเรื่องที่เกี่ยวโยงของคนในยุคนั้นได้ นอกจากนั้น มหาวิทยาลัยมหิดลควรศึกษาพื้นที่โดยรอบ อ.บางเลน และแถบริมแม่น้ำนครชัยศรีซึ่งมีประวัติศาสตร์มากมาย  จากภาพเก่า ภาพที่หายากจากเอกสารเก่าๆ ดังนั้นสมุดภาพ เป็นสิ่งที่ควรจัดทำขึ้นและรวบรวมไว้ เพราะบอกอดีตย้อนหลังได้ เช่นกัน

           คุณจุฬาลักษณ์ ภู่เกิด ที่ปรึกษาสำนักพิมพ์มติชน กล่าวถึงการเชื่อมโยงประวัติศาสตร์ของมหาวิทยาลัยเกี่ยวกับเหตุการณ์ทางการเมืองก่อน 14 ตุลาคม และหลัง 14 ตุลาคม  เพื่อเป็นอนุสติ การเรียนรู้ในสังคมจากคนรุ่นหนึ่งไปสู่คนรุ่นหนึ่ง การ“มองประวัติศาสตร์ต้องไม่ตัดต่อ มองเพื่อไม่ให้เกิดขึ้นอีก” เคารพในสิ่งที่เป็นประวัติศาสตร์ เอาความจริงเข้าไปต่อเติมเพื่อให้สมบรูณ์ยิ่งขึ้น  เอกสารตั้งต้นที่รวบรวมไว้จากเหตุการณ์ 14 ตุลาคม นำมาจากกระทรวงสาธารณสุข และพิพิธภัณฑ์กระทรวงสาธารณสุข ซึ่งข้อมูลจากการเสียชีวิตและบาดเจ็บ

          คุณชีวสิทธิ์ บุณยเกียรติ  นักวิชาการอิสระ  กล่าวถึงการจัดการหอจดหมายเหตุในประเทศฝรั่งเศส บทบาทของหอจอหมายเหตุ มีการสื่อสารสู่สาธารณะโดยผ่านเทคโนโลยีที่ทันสมัยอยู่เสมอ
          มีขั้นตอนในการดำเนินงาน
          - จัดหา ทำบันทึกจัดเก็บข้อมูลภาพย้อนหลัง เช่น รายการวิทยุ รายการโทรทัศน์ ภาพถ่าย เป็นต้น  
          - กู้แปลง การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศที่ทันสมัย เพิ่มคุณค่าเอกสารจดหมายเหตุต้องสอดคล้องและผสมผสานไปด้วยกัน
          - อนุรักษ์มรดกโสตทัศน์ การสื่อสารโดยใช้ภาพ หรือเกมส์

           จดหมายเหตุจะเข้าถึงคนรุ่นใหม่ได้ต้องก้าวทันเทคโนโลยีเหมาะสมกับคนรุ่นใหม่ เช่น คุณเกิดในวันที่ 11  กรกฎาคม  เมื่อย้อนหลังไปในอดีต อะไรเกิดขึ้นบ้างใน 11 กรกฎาคม คนรุ่นใหม่สามารถติดตามจากเทคโนโลยีใหม่ๆ นั้นได้

หมายเหตุ : การเข้าร่วมงานแถลงข่าว “หอพระราชประวัติสมเด็จพระบรมราชชนกหอเกียรติยศแห่งมหาวิทยาลัยมหิดลและหอจดหมายเหตุแผนที่และแผนผังแม่บท : และการเสวนา “หอจดหมายเหตุและพิพิธภัณฑ์มหาวิทยาลัยกับคนรุ่นใหม่”  ในวันพุธที่ 10 สิงหาคม  2554 เวลา 13.00 น.  ณ ห้องจัดเลี้ยงชั้น 3  ศูนย์การเรียนรู้มหิดล

(1) Facebook_คืออะไร

(2) วิธีสมัคร_Facebook

(3) ตั้งค่า_Profile_ใน_Facebook

(4) เราต้องใช้บ่อย_ๆ_ใน_Facebook

(5) วิธีค้นหา_และ_ขอ_Add_เพื่อน_ใน_Facebook

(6) wall สำหรับโพสต์ข้อมูล

(7) วิธีโพสต์ข้อความใน_Facebook

(8) วิธีโพสต์รูปภาพใน_Facebook

(9) วิธีโพสต์วิดีโอใน_Facebook

(10) กิจกรรมนัดหมายใน_Facebook

สรุปสาระสำคัญที่ได้จากการอบรมสัมมนา
เรื่อง การเก็บรักษาภาพจดหมายเหตุและฟิล์มเนกาทีฟ

นายรมย์  ธนูเทพ 

          การบรรยายเรื่อง “บทบาทของเครือข่ายงานด้านการจัดเก็บรักษาเอกสารจดหมายเหตุ” โดย ผู้อำนวยการสำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ (นางสุรีย์รัตน์ วงศ์เสงี่ยม) โดย ผอ.หอจดหมายเหตุได้กล่าวถึง การสร้างเครือข่ายความรู้ด้านการเก็บรักษาเอกสารจดหมายเหตุร่วมกันซึ่งจะเป็นการอำนวยความสะดวกในการทำงานของสำนักหอจดเหตุเพราะว่าในปัจจุบันหน่วยงานต่าง ๆ ที่จัดส่งเอกสารมาหอจดหมายเหตุยังไม่มีการจัดหมวดหมู่เอกสารจึงเป็นภาระหน้าที่ของหอจดหมายเหตุ ในการคัดแยกเอกสารซึ่งทำให้เสียเวลาในการดำเนินการมาก ซึ่งหอจดหมายเหตุมีข้อจำกัดในด้านบุคลากรและงบประมาณ จึงอยากให้หน่วยงานในเครือข่ายมีการจัดกลุ่มเอกสารและการดูแลรักษาเอกสารให้ถูกต้องตามระบบ

          การบรรยายเรื่อง “การเก็บรักษาเอกสารในภูมิภาคเขตร้อนชื้น” โดย ดร.ศิริชัย หวังเจริญตระกูล ผู้อำนวยการกลุ่มวิทยาศาสตร์เพื่อการอนุรักษ์  สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ

          การเก็บรักษาเอกสารในภูมิภาคเขตร้อนชื้นท่านวิทยากรได้กล่าวถึง วัสดุที่ใช้ในการทำเอกสารทางจดหมายเหตุและอธิบายถึงส่วนประกอบของวัสดุต่างๆ เช่น กระดาษ ผ้า หมึก ฟิล์ม ภาพถ่าย และอธิบายถึงสาเหตุที่ทำให้ศิลปะโบราณวัตถุเสื่อมสภาพ ได้แก่ แสง อุณหภูมิ ความชื้น จุลินทรีย์ แมลง สัตว์ และมลภาวะ

          วิธีควบคุมแสงในการเก็บเอกสารทางจดหมายเหตุ
          – ติดตั้งระบบควบคุมแสง
          – ใช้แผ่นกรองแสงเพื่อลดรังสี UV

          การบรรยายเรื่อง “วัสดุการจัดเก็บภาพและเนกาทีฟ” โดยนางกุลพันธาดา จันทร์โพธิ์ศรี อดีตผู้อำนวยการสำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ โดยท่านวิทยากรได้กล่าวถึงเรื่องของวัสดุการจัดเก็บภาพและเนกาทีฟ โดยเน้นถึงการอนุรักษ์ คือ การป้องกัน และการปฏิบัติการอนุรักษ์ ซึ่งถ้าหากเอกสารมีการเสียหายเกิดขึ้นแล้วย่อมยากต่อการรักษาให้มีสภาพดีดังเดิมได้ดังนั้นวิธีที่ดีที่สุดคือการป้องกันรักษาก่อนที่เอกสารจะชำรุดเสียหายโดยต้องเลือกใช้วัสดุในการจัดเก็บที่ปราศจาก กรด และด่าง ซองเก็บภาพไร้กรด ไมลาร์ เพื่อป้องกันความเสียหายอันจะเกิดขึ้นกับภาพและฟิล์มเนกาทีฟ

           การบรรยายเรื่อง “การจัดเก็บภาพจดหมายเหตุและเนกาทีฟของสำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ” โดยนางสาวนัยนา แย้มสาขา หัวหน้ากลุ่มอนุรักษ์เอกสาร สำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ  ท่านวิทยากรได้กล่าวถึงความหมายของเอกสารจดหมายเหตุ ว่า หมายถึง ข้อมูลทุกรูปแบบที่หน่วยงานผลิตขึ้นใช้ในการปฏิบัติงาน แต่สิ้นกระแสการปฏิบัติงานแล้ว และได้รับการประเมินว่ามีคุณค่าฯลฯ

                 ประเภทของเอกสารจดหมายเหตุ และสาเหตุที่ทำให้เอกสารชำรุดเสื่อมสภาพ 
                 -  สาเหตุภายใน
                 -  สาเหตุภายนอก เช่น มนุษย์ อุณหภูมิ น้ำและความชื้น แสงสว่าง แมลง จุลินทรีย์ เป็นต้น

                การจัดเก็บและดูแลเอกสารจดหมายเหตุต้องคำนึงถึงองค์ประกอบและความเหมาะสมหลายๆด้าน เช่น ลักษณะภูมิอากาศ สถานที่ตั้ง ห้องเก็บเอกสารจดหมายเหตุ คลังเก็บเอกสารจดหมายตุ กระบวนการการจัดเก็บเอกสารจดหมายเหตุ  สถานที่เก็บ  ครุภัณฑ์และวัสดุที่ใช้จัดเก็บเอกสารการควบคุมสิ่งแวดล้อม การซ่อมแซมเอกสาร การรักษาเอกสารด้วยการทำสำเนา ฯลฯ

          การบรรยายเรื่อง “ การจัดเก็บภาพและเนกาทีฟของสำนักงานหอสมุดแห่งชาติ” โดยนายบุญศักดิ์ ปัญจสุนทร วิทยากรจากสำนักหอสมุดแห่งชาติ  วิทยากรได้พูดถึงงานของหอสมุดแห่งชาติซึ่งคนส่วนใหญ่มักจะคิดถึงแต่การบริการหนังสือเพียงอย่างเดียว แต่นอกจากงานบริการหนังสือแล้วยังมีบริการอื่นๆของงานหอสมุดแห่งชาติอีกหลายอย่าง เช่น งานสื่อโสตทัศน์ เทปคาสเสท เทปวีดิทัศน์ ฟิล์มถ่ายภาพต่างๆ แผนที่เก่า ปฏิทินเก่า แผ่นเสียง โน้ตเพลง ฯลฯ

          ในส่วนของงานภาพและฟิล์มเนกาทีฟที่ให้บริการ
          - ภาพเก่าหายาก
          – ภาพจากสำนักพระราชวัง
          – ภาพบันทึกกิจกรรมของหอสมุดแห่งชาติ
          – แผนที่
          – ฟิล์มเนกาทีฟ
           – ฯลฯ

          วัตถุประสงค์หลักของการจัดภาพและฟิล์มเนกาทีฟ คือ เพื่อการอนุรักษ์และการบริการ

การให้บริการ

• บริการจากตัวต้นฉบับ
• ภาพถ่ายจากต้นฉบับ

สาเหตุของการเสื่อมสภาพ

• การเสื่อมสภาพจากตัววัสดุเอง
• การจัดเก็บ

การอนุรักษ์ต้นฉบับ

• จัดเก็บให้ถูกต้อง
• เลือกใช้วัสดุให้ถูกต้องและเหมาะสม
• การสร้างสถานที่จัดเก็บให้ถูกต้อง

 หมายเหตุ:- จากการประชุมสัมมนา เรื่อง “การเก็บรักษาภาพจดหมายเหตุและฟิล์มเนกาทีฟ” จัดโดย สำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ กรมศิลปากร  ในวันศุกร์ที่ 17 มิถุนายน 2554 ณ ห้องเทพประทาน ชั้น 7 โรงแรมเวียงใต้ กรุงเทพมหานคร ผู้เข้าร่วมสัมมนา นายรมย์  ธนูเทพ  และนายชัยวุฒิ  บุตตัสสะ

รายงานสรุปการเข้าร่วมสัมมนาวิชาการ
เรื่อง ห้องสมุดกับวาระเศรษฐกิจสร้างสรรค์
วันที่ 2-3 มิถุนายน 2554 เวลา 08.00 – 16.30 น.
ณ ห้องประชุมปองทิพย์ 1 อาคาร 12 ชั้น 9  
อาคารนิเทศศาสตร์คอมเพล็กซ์ฯ
มหาวิทยาลัยกรุงเทพ วิทยาเขตรังสิต

****************

       ดร.มัทนา สานติวัตร นายกสมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชน เป็นประธานในการเปิดสัมมนา

• เวลา 09.30 – 10.30  ดร.ทัศนัย วงศ์พิเศษกุล ผู้อำนวยการสำนักงานอุทยานการเรียนรู้ บรรยายในหัวข้อ “แหล่งเรียนรู้มีชีวิตในยุคเศรษฐกิจสร้างสรรค์”    ส่วนใหญ่อาจารย์จะพูดถึงเรื่องของอุทยานการเรียนรู้ หรือที่เรารู้จักกันดีในชื่อ TK park   ว่าTK park มีวิสัยทัศน์คือ “ร่วมสร้างสรรค์สังคมแห่งการเรียนรู้” และกำหนดวัตถุประสงค์  ที่เน้นการปลูกฝังและส่งเสริมนิสัยรักการอ่านและการแสวงหาความรู้ในบรรยากาศการเรียนรู้อย่างสร้างสรรค์และทันสมัย  เน้นการแสวงหาการเรียนรู้ตลอดชีวิต ฯลฯ  โดยการจัดจะมุ่งเน้น ความสะดวกในการเข้าถึงและการใช้บริการ  การจัดแบ่งพื้นที่จะจัดตามความสนใจของกลุ่มผู้ใช้บริการ โดยทุกครั้งที่มีการจัดจะทำแบบสอบถามความต้องการของผู้ใช้ก่อนว่าต้องการแบบไหน  จัดพื้นที่ให้บริการที่มีบรรยากาศ ผ่อนคลาย อบอุ่น เป็นกันเอง  การออกแบบพื้นที่เอื้อต่อการใช้บริการสำหรับผู้พิการ ระบบถ่ายเทอากาศดี และมีแสงสว่างเพียงพอ ถนอมสายตา  แนวคิดในการจัดกิจกรรมส่งเสริมการอ่านและการเรียนรู้สำหรับเยาวชน แบ่งเป็น 4 ด้าน ได้แก่ กิจกรรมส่งเสริมการอ่านการเรียนรู้  กิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ด้านศิลปวัฒนธรรม  กิจกรรมส่งเสริมทักษะชีวิต และกิจกรรมส่งเสริมทักษะการเรียนรู้ด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ
• เวลา 10.45-12.00  พบกับ ผศ.ดร.พิมพ์รำไพ เปรมสมิทย์  ผู้อำนวยการ ศูนย์วิทยทรัพยากร จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย  “สมรรถนะของบรรณารักษ์ในสังคมเศรษฐกิจสร้างสรรค์” สรุปได้ว่า บรรณารักษ์ ต้องมีความสามารถในการให้บริการเพิ่มคุณค่า โดยการประมวลสารสนเทศสำเร็จรูปเพื่อตอบสนองความต้องการของผู้ใช้บริการ บรรณารักษ์ยุคใหม่ต้องมีบทบาทใหม่ ในยุคการจัดการความรู้ บรรณารักษ์ ต้องเป็นผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยี  รู้จัก แนะนำได้,  เป็นผู้ดูแลความรู้, เป็นบรรณาธิการความรู้นำมาจัดระบบ, เป็นผู้ปฏิบัติงานทำงานกับเครือข่าย, เป็นผู้ออกแบบเว็บไซต์, เป็นผู้เผยแพร่ความรู้ และเป็นนักวิจัยทำวิจัยเป็นฯลฯ  สำหรับทักษะนักวิชาชีพสารสนเทศ จะต้องมีทักษะการสื่อสาร  เข้าใจความต้องการของผู้ใช้ มีความสามารถในการสื่อสารแนวคิดด้านการจัดการความรู้และประโยชน์ มีทักษะการเจรจาต่อรองกับผู้จัดจำหน่าย/ผู้ขาย  มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ มีทักษะการจัดการ  มีความสามารถทางการคิดเชิงวิเคราะห์และมีทักษะในการปรับตัวทางวัฒนธรรม    “ห้องสมุดเฉพาะกับการพัฒนาชุมชนและสังคมในยุคเศรษฐกิจสร้างสรรค์”  โดยคุณสุจิตร สุวภาพ ประธานชมรมห้องสมุดเฉพาะ  จะเน้นในการพัฒนาห้องสมุดชุมชน ให้เป็นสังคมในการเรียนรู้สร้างสรรค์  เพื่อสนับสนุนโครงการสร้างห้องสมุด 3 ดี คือ ห้องสมุดในฝันสำหรับให้บริการและห้องสมุดสำหรับดำเนินกิจกรรมเพื่อสร้างสรรค์สังคมและชุมชนในการเรียนรู้ด้วยตนเองตลอดชีวิต ยกตัวอย่าง ห้องสมุดมารวย  ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย,  ห้องสมุดมารวย @ ศูนย์การค้าเอสพละนาด,  ห้องสมุดเสริมปัญญา  สมาคมห้องสมุดแห่งประเทศไทย,  ห้องสมุดชวลิต ธนะชานัน์ สมาคมธรรมศาสตร์ในพระบรมราชูปถัมภ์, ห้องสมุดวัดไทยลอสแองเจลิส สหรัฐอเมริกาและหัวข้อสุดท้ายของวันนี้  “Information Economy and Social Network” โดย คุณนภดล วีรกิตติ  ผู้อำนวยการฝ่ายสารสนเทศและบริหารพื้นที่ ศูนย์สร้างสรรค์งานออกแบบ  จับประเด็นเด็ดได้ว่า  จะทำอย่างไรถึงจะมีลูกค้ามาใช้ห้องสมุดให้มาก ก็เลยใช้วิธีทำให้เขาเข้าใช้ง่าย และทำให้ชัดเจน ก่อนทำกิจกรรมต้องทำแบบสำรวจความสนใจของผู้เข้าใช้บริเวณรอบ ๆ ชุมชนก่อนว่าต้องการให้ห้องสมุดจัดอะไรให้บ้างและจัดแบบไหน เน้นว่าการให้บริการอะไรก็แล้วแต่ถ้ามั่นใจว่าดีไม่ต้องไปเก็บเงิน ถึงเวลาถ้าเขาพอใจเขาจะจ่ายเอง
• เช้าวันที่ 3 มิถุนายน 2554 เดินทางมากับสายฝน ฟังหัวข้อ “แบรนด์ห้องสมุดในสังคมเศรษฐกิจสร้างสรรค์” โดย ผศ. เสริมยศ ธรรมรักษ์ หัวหน้าภาควิชาการสื่อสารแบรนด์ คณะนิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยกรุงเทพ สรุปประเด็นได้ว่า หลักคิดในการสร้างแบรนด์ประกอบด้วย ต้องกล้าเสี่ยง  ทำให้คนข้างในองค์กรเชื่อก่อนที่จะสร้างแบรนด์กับคนภายนอก  มีจุดยืนที่ชัดเจน รักษาคำมั่นสัญญา  สร้างเรื่องราวให้กับแบรนด์  ถ่ายทอดตัวตนของแบรนด์ผ่านจุดสัมผัสแบรนด์ต่าง ๆ แบบ 360 องศา  บุคลากรของห้องสมุดต้องทำตัวเป็น Search Engine  ที่เยี่ยมยอด  เวลาต่อมาเป็นเรื่องของ “PR 2.0 for Library”  วิทยากร อาจารย์ณัฐา ฉางซูโต อาจารย์ภาควิชาการประชาสัมพันธ์ คณะนิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยกรุงเทพ สรุปประเด็นเด็ดได้ว่า การดำเนินงานประชาสัมพันธ์ โดยเน้นกลยุทธ์และสร้างกระบวนการเชื่อมต่อความสัมพันธ์อย่างมีส่วนร่วมกับกลุ่มประชาชนที่เกี่ยวข้อง เปลี่ยนจาก การกระจายข่าวทางเดียว สู่การสร้างความสัมพันธ์ส่วนร่วม โดยใช้สื่อออนไลน์ (Social network ) เช่น Blog 4PR, Twitter, Facebook และYoutube ในการทำประชาสัมพันธ์ “กิจกรรมสร้างสรรค์กับงานห้องสมุด” อาจารย์วีรพงษ์ พวงเล็ก อาจารย์ภาควิชาการโฆษณา คณะนิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยกรุงเทพ  นำเสนอในเรื่องของเราสามารถสร้างห้องสมุดให้เป็นเศรษฐกิจสร้างสรรค์ โดยมองว่าห้องสมุดยุคใหม่ มีดีต้องอวด  โดยเฉพาะการจัดกิจกรรมพิเศษต่าง ๆ และการจัดจะต้องเน้นกิจกรรมในแนวการจัดแปลก..ใหม่…ใหญ่..ดัง อยู่ในความสนใจของสังคม อย่ากลัว และอย่ายึดติด   สุดท้ายแลกเปลี่ยนเรียนรู้การเป็นห้องสมุดสร้างสรรค์ ดำเนินการโดย ดร. มลิวัลย์ ประดิษฐ์ธีระ ผู้ร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้มี คุณสุภาพร  สมจิตต์ รักษาการหัวหน้าฝ่ายศูนย์ความรู้ ศูนย์สร้างสรรค์งานออกแบบ, รศ.ดร. น้ำทิพย์ วิภาวิน สาขาวิชาศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช , ดร.สถาพร สาธุการ  รองผู้อำนวยการฝ่ายพัฒนาและส่งเสริมการบริการ หอสมุดและคลังความรู้ มหาวิทยาลัยมหิดล  สรุปความได้ว่าจะต้องทำให้ห้องสมุดมีชีวิต โดยเน้นที่การสร้างบรรยากาศ เน้นความสวยงาม ของสถานที่  ทำให้ Collection ต่าง ๆ มีความยั่งยืน และมีความรู้ต่าง ๆ มากมาย สะดวกแก่การค้นหา คลิกปุ๊บได้ปั๊บ    หาวิธีที่ทำให้คนทำงานแล้วสนุก ทำให้คนอยากทำ   ลดขั้นตอนการทำงาน ทำให้เร็ว กระชับ และมีประสิทธิภาพ เพื่อให้ผู้ใช้เกิดประโยชน์มากที่สุด

 หมายเหตุ:-  จากการสัมมนาวิชาการ เรื่อง “ห้องสมุดกับวาระเศรษฐกิจสร้างสรรค์” จัดโดยคณะอนุกรรมการพัฒนาระบบและเครือข่ายห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาเอกชน (อพส.) ร่วมกับสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยกรุงเทพ ระหว่างวันที่ 2-3 มิถุนายน 2554 ณ ห้องประชุมปองทิพย์ 1  ชั้น 9  อาคาร 12  (นิเทศศาสตร์คอมเพล็กซ์ฯ)  มหาวิทยาลัยกรุงเทพ  วิทยาเขตรังสิต ผู้เข้าร่วมสัมมนา นางสาวิตรี  แสงวิริยภาพ

การสัมมนาและประชุมกลุ่มผู้ใช้ระบบห้องสมุดอัตโนมัติ VTLS ประเทศไทย
วันที่ 10 พฤศจิกายน 2553
ณ ห้องประชุมปิ่นน้อย อาคารสำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ ชั้น 4 มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนดุสิต

(1)
อาจารย์ อร.ศุภกฤษ เมธีโภคพงศ์ ผู้อำนวยการสำนักวิทยบริการ ม. ราชภัฏสวนดุสิต กล่าวรายงาน
รองศาสตราจารย์ ดร.สุขุม เฉลยทรัพย์ เปิดการสัมมนา
ดร. เนาวรัตน์ แย้มแสงสังข์ ตัวแทนจากบริษัทบุ๊กโปรโมชั่น แอนด์ เซอร์วิส จำกัด กล่าวต้อนรับการสัมมนา

(2)
หัวข้อในการบรรยาย VTLS New Product
1. New Social OPAC with Drupal Support : Chamo (chamo.pdf)
2. Institutional Repository Solution : VITAL (vital.pdf)
วิทยากรจาก บริษัทบุ๊คโปรโมชั่นแอนด์เซอร์วิส จำกัด โดย Mr. Tin Tun และ คุณวราภรณ์ จุฑากร

(3)
ประชุมกลุ่มผู้ใช้ระบบห้องสมุดอัตโนมัติ VTLS ประเทศไทย ซึ่งมีการแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างผู้ใข้ระบบห้องสมุดอัตโนมัติ VTLS ในส่วนของการใช้งานและการ Upgrade VTLS Version

(4)
ร่วมลงนามถวายพระพรพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ณ โรงพยาบาลศิริราช และศึกษาดูงาน ณ หอสมุดศิริราช คณะแพทย์ศาสตร์ศิริราชพยาบาล  มหาวิทยาลัยมหิดล

(5)
ร่วมงานเลี้ยงรับรอง จัดโดย บริษัทบุ๊คโปรโมชั่น แอนด์ เซอร์วิส จำกัด

รายงานสรุปโครงการประชุมสัมมนาวิชาการระดับชาติ
เรื่อง
“Online Information and Education Conference 2010”
วันที่ 11-12 พฤศจิกายน 2553
ณ ห้องประชุมรักตะกนิษฐ มหาวิทยาลัยราชภัฎสวนดุสิต

********************************

โดย นางสาวิตรี  แสงวิริยภาพ

 

          รายงานสรุปโครงการประชุมสัมมนาวิชาการระดับชาติ  เรื่อง Online Information & Education Conference 2010  วันที่ 11-12 พฤศจิกายน 2553 ณ ห้องประชุมรักตะกนิษฐ มหาวิทยาลัยราชภัฎสวนดุสิต  สรุปได้ว่า การปรับปรุง ขบวนการทางวิชาการหรือการทำให้มหาวิทยาลัยเป็นมหาวิทยาลัยที่ดีและได้มาตรฐานนั้น จะต้องประกอบไปด้วย การสอนที่เป็นเลิศมีความสามารถในการวิจัย, มีการดำเนินการที่ดีและเป็นที่ยอมรับของต่างประเทศ  ความสามารถในการจัดการทรัพย์สินทางปัญญา และการมีส่วนร่วมในสังคมและห้องสมุดจะเข้ามามีบทบาทในด้านการสนับสนุนการทำวิจัย  อำนวยความสะดวกในการทำวิจัย เพราะจะต้องทำให้ผลงานวิจัยที่ออกมานั้นเป็นที่ยอมรับทั้งในประเทศและต่างประเทศ และสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริง

          พิธีเปิดการประชุมสัมมนาโดย ดร.สุเมธ แย้มนุ่น เลขาธิการคณะกรรมการการอุดมศึกษามาเป็น ประธานในพิธีเปิด และได้บรรยายพิเศษในหัวข้อ “Improving the academic process : Impact of research and the role of libraries”  สรุปได้ว่า การปรับปรุง ขบวนการทางวิชาการหรือการทำให้มหาวิทยาลัยเป็นมหาวิทยาลัยที่ดีและได้มาตรฐานนั้น จะต้องประกอบไปด้วย การสอนที่เป็นเลิศ, มีความสามรถในการวิจัย, มีการดำเนินการที่ดีและเป็นที่ยอมรับของต่างประเทศ  ความสามารถในการจัดการทรัพย์สินทางปัญญา และการมีส่วนร่วมในสังคมและห้องสมุดจะเข้ามามีบทบาทในด้านการสนับสนุนการทำวิจัย  อำนวยความสะดวกในการทำวิจัย เพราะจะต้องทำให้ผลงานวิจัยที่ออกมานั้นเป็นที่ยอมรับทั้งในประเทศและต่างประเทศ และสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริง

          วิทยากร รองศาสตราจารย์ ดร.สุขุม เฉลยทรัพย์ ประธานที่ปรึกษาอธิการบดี มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนดุสิต และวิทยากรผู้เชี่ยวชาญจากต่างประเทศ ได้บรรยายเกี่ยวกับ   “Library Pool”  โดยพูดถึงโพล กับห้องสมุดสมัยใหม่ว่า โพลมีความสำคัญต่อการบริหารจัดการ ในด้านการวางแผนหรือการกำหนดนโยบาย  ด้านการตัดสินใจ และด้านการดำเนินงาน เพราะโพลเป็นเครื่องมือสำคัญอย่างหนึ่งที่ห้องสมุดจำเป็นต้องใช้ในยุคข่าวสาร เพราะผู้ใช้บริการห้องสมุดมีพฤติกรรมการใช้ที่เปลี่ยนไปจากเดิม  ข่าวสารที่ได้ต้องนำไปตอบโจทย์หรือปัญหาของห้องสมุดได้ทันที การทำโพลที่ดีต้องทำให้ห้องสมุดเป็นมากกว่าห้องสมุดที่เป็นที่เก็บหนังสือ เพราะโพลที่ได้จะต้องนำข้อมูลมาวิเคราะห์สถานการณ์ปัจจุบัน  ถึงเวลาแล้วที่ห้องสมุดยุคใหม่จะต้องทำโพล เพื่อพัฒนางานห้องสมุด ให้โดนใจผู้ใช้บริการ  ห้องสมุดในฐานะที่เป็นองค์กรระบบเปิดที่มีชีวิต จึงต้องขานรับการเปลี่ยนแปลงและบทบาทของตนเองใหม่เพราะห้องสมุดเป็นหนึ่งในบรรดาองค์กรหลาย ๆ แห่งที่ได้รับผลกระทบสูงสุดทั้งจากสภาพแวดล้อมภายในและภายนอก

          Turnitin and iThenticate : How Undergraduate Education Saved Research วิทยากรโดย John Barrie  สรุปความได้ว่า ในสมัยก่อนการเรียนการสอนในระดับปริญญาตรี มีวิธีการสอน การทำรายงานและการวิจัย   มีการเขียนรายงานหรือค้นคว้ามาได้แล้วนำมารวบรวมเขียนโดยการคัดลอกมาจากต้นฉบับมาเป็นย่อหน้าทั้งย่อหน้าและไม่บอกแหล่งที่มานำเป็นชิ้นงานของตนจึงทำให้เกิดปัญหาการละเมิดลิขสิทธิ์  จึงได้คิด โปรแกรมมาตรวจสอบการดักจับข้อความ หรือป้องกันไม่ให้เกิดการซ้ำซ้อนของการส่งบทความ  รายงาน หรือวิจัย แม้กระทั่งบทความวิชาการที่ตีพิมพ์ในวารสารหลายๆฉบับ โดยการนำมาดัดแปลงนิดหน่อย แต่ยังมาเนื้อหาหรือการเขียนประโยคของเดิมอยู่ก็จะตรวจสอบได้

          Re-evaluating the libraries’ role in the academy  วิทยากรโดย Peter  E  Sidorko   สรุปได้ว่า การประเมินห้องสมุด ทางด้านวิชาการ ห้องสมุดจะต้อง ปรับสภาพแวดล้อม  บรรยากาศห้องสมุดให้เป็นที่สะดุดตา  มีบรรยากาศ น่าใช้  จัดเตรียมอุปกรณ์คอมพิวเตอร์ให้ทันสมัย โดยจะต้องคำนึงถึงผู้ใช้บริการ ทั้ง 3 กลุ่ม  มี 1. กลุ่มนักศึกษา  ซึ่งปัจจุบันเด็กรุ่นใหม่เป็นเด็กยุคดิจิตัล  การสอนเด็กยุคติจิตัลของครูห้องสมุดจะต้องจัดเตรียมอย่างไร ทั้งบรรยากาศทั้งพื้นที่ของห้องสมุดต้องปรับให้ใช้สอยได้สะดวกสอดคล้องกับการเปลี่ยนแปลงสู่เด็กรุ่นใหม่   2. กลุ่มคณาจารย์  ทางมหาวิทยาลัยต้องส่งเสริมและสนับสนุนให้อาจารย์ทำวิจัย ซึ่งในการทำวิจัยก็ต้องสอบถามข้อมูลจากทางห้องสมุด ห้องสมุดจะต้องเตรียมอะไรไว้ให้นักวิจัยบ้าง เช่นจัดเตรียมทุกอย่างให้ใช้ได้ง่ายๆ ไม่ยุ่งยาก หรือมีวารสารที่เป็นอิเล็กทรอนิกส์ที่สะดวกในการสืบค้น  จัดเตรียม ฐานข้อมูลต่างๆ ไว้เพียงพอหรือหาเครือข่ายมาช่วย  และ 3. กลุ่มผู้บริหาร   ส่วนกลุ่มผู้บริหารนั้นต้องการมากกว่าสารสนเทศที่มีอยู่ เขาต้องการให้มหาวิทยาลัยมีชื่อเสียงเราเป็นห้องสมุดเราจะทำอย่างไร มองอนาคตว่าในอีก 20 ปีข้างหน้าห้องสมุดจะเป็นอย่างไร

          The Storytelling  วิทยากรโดย Lee Chu Keong  ได้เล่าเรื่อง 5 เรื่อง เรื่องที่ 1 องค์กรเหลือเชื่อ (Organizational myths) เล่าถึงผู้บริหารบริษัท IBM ว่าพนักงานทำงานไม่สำเร็จ ไปหาหัวหน้าเพื่อว่าหัวหน้าจะให้ออก ปรากฏกว่าหัวหน้าให้แก้ตัวใหม่ให้ตั้งใจทำงานเพราะผู้บริหารคำนึงถึงประสิทธิภาพ ชื่อเสียงและเอกลักษณ์ ของบริษัท    เรื่องที่ 2. เรื่องฮีโร่ (Hero stories) เล่าถึงนิทานเรื่อง shahrazad’s Story ที่ William Wilberforce จะต้องต่อสู้ด้วยความอดทน เสียสละ ถึงจะชนะ  เรื่องที่ 3. เรื่องของความล้มเหลว (Failure stories)     เรื่องที่ 4. เรื่องของสงคราม(War stories)  ยกตัวอย่างสงครามอ่าวเพิร์ล ฮาร์เบอร์ ญี่ปุ่นทำสงครามชนะเพราะได้รับข่าวสารจากพ่อครัว    และเรื่องที่ 5 พูดถึงเรื่องของอนาคต(Stories of the future) พูดถึงการได้เป็นวิทยากรพูดเรื่องซ้ำๆกันบ่อย ๆ ก็รู้สึกเบื่อ จนในที่สุดถูกรับเชิญให้ไปพูดเรื่องเดิมอีกจึงออกอุบายให้คนขับรถประจำตัวที่รู้ใจของตนขึ้นไปพูดแทน ปรากกว่าพูดได้เหมือนตนเองทุกอย่าง และพอมีคำถามก็บอกว่า เรื่องนี้ง่ายมากผมไม่อยากตอบเองเดี่ยวให้คนขับรถผมตอบดีกว่า…

          Information Lust  วิทยากรโดย  Paul Gendel  สรุปได้ว่า  ความต้องการข้อมูลของผู้ใช้ในอนาคตซึ่งมีข้อมูลที่หลากหลาย บรรณารักษ์บริการจะต้องพิจารณากรองข้อมูลให้ผู้ใช้โดยพิจารณาว่าจะบริการอย่างไรที่จะทำให้เกิดความรู้สึกประทับใจและปลอดภัยในการให้ข้อมูล  นอกจากต้องเตรียมข้อมูลให้ผู้ใช้รับทราบข่าวสารที่รวดเร็วแล้วบรรณารักษ์ยังต้องวิเคราะห์ข้อมูลและสร้างเครือข่ายความร่วมมือที่ดีด้วย

          The  Use of Web 2.0 in Education วิทยากรโดย Dr. Lee Chu Keong  สรุปได้ว่าโลกปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีอย่างรวดเร็วจากเครื่องคอมพิวเตอร์เครื่องใหญ่ ๆ อนาคตจะหรือเครื่องเล็กนิดเดียว  เราจะทำอย่างไรให้ชีวิตประจำวันของเราตามโลกทัน

          Online Portals in Higher Education : The Pakistan’s Experience  โดย Mr. Anwar Amjad กล่าวว่า การจัดการศึกษาในยุคออนไลน์ งานวิจัยจะต้องเป็นเลิศ  เป็นที่ยอมรับของนานาชาติ มีการเข้าถึงข้อมูลที่รวดเร็ว และมีการพัฒนาหน่วยงานอยู่ตลอดเวลา จะต้องพัฒนาบุคลากรและขับเคลื่อนโดยใช้เทคโนโลยีที่ทันสมัย การบริการแบบ e-service , Online Admissionและ Online Information Portals.

          The Academic Ranking  วิทยากรโดย John M. Barrie  การจัดลำดับการศึกษาในอนาคต จะมีการตรวจสอบบทความผลงานทางวิชาการ ให้มีมาตรฐานมีการยอมรับจากวงการโดยเฉพาะการเขียนผลงานเผยแพร่จะต้องตีพิมพ์ในวารสารที่เป็นที่ยอมรับกันทั่วโลก และมีการนำผลงานวิจัยไปใช้จริง  ถ้าเป็นบทความก็ต้องมีการนำไปอ้างอิงต่อ  จึงต้องมีการทำฐานข้อมูลสำหรับตรวจสอบผลงานว่ามีการไปคัดลอกคนอื่นมาหรือเปล่า  และชี้บอกที่มาของแหล่งอ้างอิงอย่างชัดเจน

          The Future Trend of Library 2011  และ The  Use of Web 2.0 in Education วิทยากรโดย Dr. Lee Chu Keong  ได้พูดถึงแนวทางการพัฒนาห้องสมุดในอนาคตว่าจะมีการเชื่อโยงข้อมูลในลักษณะ Social Network   เข้าค้นข้อมูลครั้งเดียวได้ข้อมูลทุกที่ทั่วโลก

 หมายเหตุ  :  จากการประชุมสัมมนาวิชาการระดับนานาชาติ เรื่อง “Online Information and Education  Conference 2010” จัดโดย สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนดุสิต บริษัท บุ๊คโปรโมชั่น แอนด์ เซอร์วิส จำกัด และบรัท บุ๊คเน็ท จำกัด ในวันที่ 11 -12 พฤศจิกายน 2553 ณ ห้องประชุมรักตะกนิษฐ  มหาวิทยาลัยราชภัฎสวนดุสิต มีผู้เข้าร่วมประชุม ดังนี้  อาจารย์สุวคนธ์  ศิริวงศ์วรวัฒน์ นางไพจิตร  เกิดอยู่ นางสาวิตรี  แสงวิริยภาพ นางสาวขนิษฐา  ภมรพิพิธ  นางสุภาพร  วิมุกตานนท์ และนางสาวสุภี  วิหคไพบูลย์